Podwodna nawigacja czyli jak używać kompas?

Nawigacja pod wodą nie jest trudna, możemy wykorzystywać naturalne ukształtowanie dna oraz przyrządy pomiarowe: kompas i głębokościomierz. Prawidłowa ocena odległości również stanowi ważny element.

Myślę, że każdy z nas miał takie nurkowanie, że pierwszy raz był osobą prowadzącą. Czy jest to trudne? Nie. Niezbędna jest jednak do tego wiedza o nawigacji. Wyróżniamy w nurkowaniu dwa rodzaje nawigacji: 

1. Nawigację naturalną,  - polega na orientacji pod wodą na podstawie charakterystycznych punktów takich jak:
• naturalny spadek dna (nurkowanie przy ścianie)
• charakterystyczne zatopione elementy, naturalne (kamienie, skały, roślinność),  lub sztuczne (wraki)
• słońce
2. Nawigację z kompasem - kompas jest elementem głównym, całego systemu, jednak nie jedynym. Nawigacja przy pomocy kompasu stosowana jest wszędzie tam, gdzie nawigacja naturalna jest niemożliwa np. 
• w trakcie pływania w toni, kiedy płyniemy na lub z nurkowania do brzegu lub łodzi a nie chcemy płynąć po powierzchni,
• kiedy dno jest płaskie, pozbawione charakterystycznych punktów.

Bardzo ważna jest również umiejętność prawidłowej oceny odległości pod wodą. Bez właściwej oceny odległości nie można prowadzić nawigacji. Niezmiernie istotne jest jak długi dystans został przepłynięty szczególnie przy nawigacji z kompasem. W nawigacje ocenę odległości przeprowadza się najczęściej na podstawie czasu płynięcia wyrażonego w minutach. W przypadku małych odległości (<50m) dobrym rozwiązaniem jest liczenie kopnięć płetwą. Wszystkie techniki oceny odległości pod wodą znajdziesz na stronie ocena odległości w nurkowaniu.

Na koniec najważniejsze, aby można było prowadzić nurkowanie zgodnie z planem, należy dobrze znać teren nurkowania. Można go poznać na dwa sposoby:

1. znamy miejsce z własnego doświadczenia, bo nurkowaliśmy tam wcześniej i zapamiętaliśmy z nurkowania/nurkowań wystarczająco dużo informacji aby kolejne nurkowanie było w pełni kontrolowane.
2. znamy miejsce nurkowania z mapki i opisu. Przy odpowiedniej wprawie takie informacje (o ile są rzetelne) w zupełności wystarczą aby w pełni kontrolować przebieg nurkowania. W miejscach nurkowych często odwiedzanych przez nurków takie mapki istnieją i są powszechnie stosowane. Dobrym przykładem jest Egipt,  gdzie wszystkie najciekawsze miejsca nurkowe są dokładnie opisane. W Polsce miejsca nurkowe są bardzo słabo opisane, praktycznie tylko dwa akweny są lepiej opisane tj. Jaworzno i Zakrzówek. Inne posiadają co najwyżej informację o maksymalnej głębokości, widoczności pod wodą i trafia się czasem mapa batymetryczna całego akwenu. Mapka akwenu nie jest trudna do zrobienia, wszystkich zachęcam do kartowania ulubionych nurkowisk, mam nadzieję, że krótka instrukcja jak wykonać mapkę będzie pomocna.

Czy nieznajomość terenu nie daje nam szansy stosowania nawigacji? Nie. Jeżeli teren jest nieznany, zawsze można korzystając z uzyskanych informacji w trakcie nurkowania wrócić do miejsca rozpoczęcia nurkowania " wracamy po własnych śladach".

Nawigacja pod wodą pozwoli nam bardziej efektywnie wykorzystać czas nurkowania, przez sprawniejsze (mniej chaotyczne) poruszanie się. Nie tracimy czasu na poszukiwanie celu nurkowania.